Sistem Global — Triyaj Konsolu

Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından E-TUYS üzerinden yürütülen sistem; KDV istisnası, gümrük vergisi muafiyeti, indirimli kurumlar/gelir vergisi, sigorta primi işveren hissesi desteği ve faiz/kâr payı desteği gibi unsurları içerir (2026 itibarıyla 9903 sayılı Karar kapsamında güncellenmiştir).

Ticaret Bakanlığı İhracat Genel Müdürlüğü tarafından yürütülen, Türk markalarının uluslararası pazarda güçlenmesi için patent/marka/tasarım tescili, danışmanlık, tanıtım, fuar ve kira gibi giderlere maddi destek sağlayan program.

İhracat yapan kurumların (aracılı ihracat dahil) münhasıran ihracattan elde ettikleri kazançlarına kurumlar vergisi oranı 5 puan indirimli uygulanır; asgari kurumlar vergisi matrahında da geçerlidir. Not: 7582 sayılı Kanunla değişen KVK md. 32/8 uyarınca imalat kazançlarına tanınan indirim 12,5 puana çıkarılmıştır, ancak bu oran ancak 1/1/2027'den itibaren verilecek beyannamelerden başlayarak geçerlidir — 2026 vergilendirme döneminde imalat kazançları için indirim hâlâ 1 puandır. Aynı kazanca ihracat ve imalat indirimi birlikte uygulanamaz.

Sermaye şirketlerinin nakit sermaye artışları üzerinden hesaplanan faizin %50'sinin kurum kazancından indirilmesine imkân tanır; indirim, artışın yapıldığı yıldan itibaren 5 yıl süreyle uygulanabilir.

29 yaşını doldurmamış, ilk defa gelir vergisi mükellefiyeti tesis eden girişimcilerin ticari/mesleki/tarımsal kazançlarının 2026 için 400.000 TL'lik kısmı 3 yıl boyunca gelir vergisinden istisnadır. Not: bu istisnaya eşlik eden sigorta primi teşviki uygulaması 1/1/2026'dan itibaren yürürlükten kaldırılmıştır.

Serbest bölgelerde faaliyet gösteren mükelleflere, lisans tarihi ve faaliyet türüne göre değişen kapsamda gelir/kurumlar vergisi ve KDV istisnaları uygulanır (2026'da serbest bölgeler arası satışlar da istisna kapsamına alınmıştır).

Özel sektör işverenlerinin, sigortalının prime esas kazancı üzerinden hesaplanan malullük/yaşlılık/ölüm sigortası primi işveren hissesinden indirim; imalat dışı sektörlerde 1/1/2026'dan itibaren **2 puan**a düşürülmüştür, imalat sektöründe ise 2026 yıl sonuna kadar **5 puan** olarak sürmektedir.

İlave istihdam kapsamında işe alınan sigortalıların işveren prim payı İşsizlik Sigortası Fonu'ndan karşılanır; süresi 31/12/2026'ya kadar uzatılmıştır.

Belirli yaş/cinsiyet/mesleki belge koşullarını taşıyan sigortalıların istihdamında işveren prim payının kademeli olarak Fon tarafından karşılanmasını sağlar.

Özel sektöre ait işyerlerinde çalıştırılan engelli sigortalılar için, prime esas kazanç alt sınırı üzerinden hesaplanan sigorta primi işveren hissesinin tamamı Hazine ve Maliye Bakanlığınca karşılanır.

İşverenlere, şartları sağlayan sigortalılar için toplam prim ödeme gün sayısı ile günlük 42,33 TL'nin (aylık 1.270 TL) çarpımı sonucu bulunan tutarda, İşsizlik Sigortası Fonundan karşılanan prim desteği sağlanır; 1/1/2026-31/12/2026 arasında geçerlidir.

Ar-Ge/tasarım personeli, destek personeli (Ar-Ge personel sayısının %10'unu aşmamak kaydıyla) ve 4691 sayılı Kanunun geçici 2. maddesi kapsamında ücreti gelir vergisinden istisna tutulan personel için hesaplanan sigorta primi işveren hissesinin yarısı (%50), 31.12.2028 tarihine kadar Hazine ve Maliye Bakanlığınca karşılanır.

Ar-Ge/tasarım merkezlerinde yürütülen faaliyetler için Ar-Ge indirimi, gelir vergisi stopajı teşviki, damga vergisi istisnası ve sigorta primi desteğini bir arada sunar.

Bölgede yazılım, tasarım ve Ar-Ge faaliyetinden elde edilen kazançlar 31/12/2028'e kadar gelir/kurumlar vergisinden istisnadır; ayrıca ücret gelir vergisi ve KDV istisnaları da kapsam dahilindedir.

Firmaların Ar-Ge nitelikli projelerine hibe desteği sağlar (2026 yılı 2. çağrısı 20 Temmuz 2026'da PRODİS üzerinden açılmıştır, son başvuru tarihi 26 Ekim 2026, kuruluş bazlı ön kayıt son tarihi 22 Ekim 2026).

Üniversite/kamu araştırma kurumu (yürütücü) ile şirket (müşteri kuruluş) ortaklığında yürütülen Ar-Ge projelerine hibe desteği sağlar; müşteri kuruluş KOBİ ise farklı, büyük ölçekli ise farklı bir bütçe oranı TÜBİTAK tarafından karşılanır. Başvurular yıl boyunca sürekli olarak PRODİS (eteydeb.tubitak.gov.tr) üzerinden alınır.

KOBİ ölçeğindeki kuruluşların ilk Ar-Ge projelerine yönelik başlangıç seviyesi hibe desteğidir.

Türkiye'de yerleşik sermaye şirketlerinin, EUREKA ağı gibi uluslararası platformlar üzerinden yürüttükleri ortak Ar-Ge, teknoloji geliştirme ve inovasyon projelerine hibe desteği sağlar; destek oranı büyük ölçekli firmalarda %60, KOBİ'lerde %75'tir. Başvurular yıl boyunca sürekli olarak eteydeb.tubitak.gov.tr üzerinden alınır.

Teknoloji tabanlı iş fikirlerini ürüne dönüştürmek isteyen girişimcilere destek sağlar; güncel uygulamada hibe modelinden TÜBİTAK'ın şirkete ortak olduğu yatırım modeline geçilmiştir.

Bir müşteri kuruluşun (KOBİ veya büyük ölçekli) teknolojik ihtiyacını, tedarikçi konumundaki bir KOBİ'nin Ar-Ge faaliyetiyle ticarileştirilebilir bir çıktıya dönüştürmesini destekler; müşteri kuruluş dönemsel giderlerin en az %40'ını tedarikçiye öder, TÜBİTAK kabul edilen harcamanın %40'ını tedarikçiye hibe olarak sağlar (proje bütçesi üst sınırı 10.000.000 TL). 2026 yılında üç dönemsel çağrı planlanmıştır (2 Ocak-13 Mart, 4 Mayıs-17 Temmuz, 1 Eylül-13 Kasım).

Müşteri kuruluş (KOBİ veya büyük ölçekli) + en az bir KOBİ teknoloji sağlayıcı + üniversite/kamu araştırma kurumu + TÜBİTAK Yapay Zekâ Enstitüsü ortaklığıyla kurulan konsorsiyumlara, yapay zekâ çözümlerini ürünleştirmek için maksimum 10 milyon TL proje bütçesi üzerinden hibe sağlar (KOBİ müşteride TÜBİTAK payı %70, büyük ölçekte %60, araştırma kurumları %100 desteklenir). 2026 çağrısı 15 Haziran 2026'da açılmış, başvurular 18 Eylül 2026 saat 23:59'da sona ermiştir; şu an değerlendirme sürecindedir, 2026 çağrı sonuçları henüz tubitak.gov.tr'de duyurulmamıştır.

Dünya Bankası destekli "Türkiye Yeşil Sanayi Projesi" kapsamında, KOBİ ve büyük ölçekli şirketlerin iklim değişikliği, döngüsel ekonomi, temiz enerji, yeşil tarım ve sürdürülebilir ulaşım alanlarında TRL 3-9 arası Ar-Ge/yenilik projelerine hibe + geri ödemeli (faizsiz, en fazla %50'si geri ödemeli) karma destek sağlar; destek oranı büyük işletmede %70, KOBİ'de %80, deprem bölgesi KOBİ'lerinde %90. Periyodik çağrılarla açılır — önceki çağrı (2026-1) 1 Nisan-9 Haziran 2026 arası açık kalmış ve kapanmıştır; en son doğrulanan çağrı (2026-2) 3 Ağustos-12 Ekim 2026 arası açıktır (son başvuru 12.10.2026 saat 23:59).

Yenilikçi ürün/üretim yöntemi/hizmet geliştirme projelerine (yazılım, prototip, test-doğrulama, Ar-Ge personeli, fikri mülkiyet giderleri dahil) 24 aya kadar hibe desteği sağlar.

KOSGEB'e kayıtlı KOBİ'lerin sınai mülkiyet tescil giderlerini geri ödemesiz olarak karşılar.

AB'nin Türkiye'nin ekonomik/sosyal uyumu için sağladığı hibe fonları; kamu kurumları, işletmeler ve STK'ların katılımına açık çok sektörlü bir yardım aracıdır.

Türkiye'nin 27 Ekim 2021 tarihli katılım anlaşmasıyla dahil olduğu, TÜBİTAK tarafından koordine edilen AB araştırma ve inovasyon çerçeve programı; 2026'da bilgi günleri ve çağrılar aktif olarak sürmektedir.

Eğitim, gençlik ve spor alanlarında hareketlilik ve işbirliği projelerine hibe sağlayan AB programı; Türkiye Ulusal Ajansı tarafından yürütülür, 2026 yılı teklif çağrısı ve program rehberi yayımlanmıştır.

KOSGEB'in ulusal koordinatörlüğünde yürütülen, KOBİ'lerin rekabetçiliğini ve pazara erişimini destekleyen AB programı; 2026'da "Genç Girişimciler için Erasmus" (SMP-COSME-2026-EYE) çağrısı gibi güncel çağrılar yürütülmektedir.

AB fonlu, UNDP desteğiyle yürütülen; belediyeler, üniversiteler, STK'lar ve araştırma kuruluşlarına iklim/çevre projeleri için 250.000-750.000 Avro arası hibe sağlamıştı. Tek teklif çağrısı 18 Ekim 2024'te açılıp 16 Aralık 2024'te kapanmıştır; 2026 itibarıyla yeni bir çağrı ilan edilmemiştir, program şu an seçilen projelerin uygulama aşamasındadır — yeni başvuru kabul etmiyor.

Yeni kurulan veya kurulacak işletmelere personel, makine, teçhizat, kalıp, yazılım ve hizmet alımı giderleri için %80 oranında ve 1,5 milyon TL'ye kadar iş geliştirme desteği ile 1 milyon TL'ye kadar işletme sermayesi kredisi sağlar (bu kredinin %50'si KOSGEB tarafından geri ödemesiz karşılanır, kalan %50'si geri ödemelidir); kadın, genç, engelli, gazi ve şehit yakını girişimcilere ek 150.000 TL destek verilir. 2026 yılı 1. dönem (3-31 Ocak) ve 2. dönem (20 Nisan-8 Mayıs) başvuruları kapanmıştır, yeni bir dönem duyurusu bulunmamaktadır — rakamlar güncel, ancak başvuru için sonraki dönem duyurusu beklenmelidir.

İmalat, telekomünikasyon, bilgisayar programlama, bilişim ve Ar-Ge sektörlerinde faaliyet gösteren, KOSGEB veri tabanında kayıtlı KOBİ'lerden "hızlı büyüyen işletme" niteliğinde olanlara (Teknogirişim Rozetine sahip olanlar veya tedarikçi geliştirme iş birliğinde bulunanlar bu şarttan istisnadır) personel, makine-teçhizat, yazılım, hizmet alımı ve işletme sermayesi giderleri için Ziraat Bankası, Halk Bankası, Vakıflar Bankası ve Ziraat Katılım Bankası protokolüyle 20-30 milyon TL arası (savunma/havacılık/uzay sektöründe tedarikçi geliştirmede 30 milyon TL'ye kadar) kredi desteği sağlar.

KOSGEB veri tabanında kayıtlı, limited/anonim şirket statüsündeki KOBİ'lerin şu kriterlerden birini sağlaması gerekir: orta-yüksek/yüksek teknoloji sektöründe 3 yıl üst üste ihracat artışı gösteren hızlı büyüyen firma olmak; hem ihracatını hem Ar-Ge harcamasını 3 yıl üst üste artıran hızlı büyüyen firma olmak; Sanayi Dönüşüm Programı öncelik listesindeki ürünleri üreten yüksek teknolojili orta ölçekli işletme olmak; ya da Turcorn 100 Programı üyesi olmak. Uygun bulunanlara 30-75 milyon TL arası kredi desteği sağlanır (20 puanı geri ödemesiz hibe, kalanı en fazla 36 ay vadeli geri ödemeli, proje süresi 24 ay, Ziraat Bankası/Halk Bankası/Vakıflar Bankası/Ziraat Katılım protokolüyle). Genelde başvuru takvimi olmayan sürekli kabul sistemi olsa da, 2026'da 7-30 Eylül tarihleri arasında özel bir başvuru dönemi (çağrı) açılmıştır (bkz. KOSGEB duyurusu: kosgeb.gov.tr/site/tr/genel/detay/9476) — bu dönemde ayrıca KGF kefaleti sunulmaktadır.

İmalat sanayindeki KOBİ ve büyük işletmelere, 2025 Kasım-Aralık ortalama istihdamını 2026'da koruma şartıyla, vergi dairesi ve SGK prim borçlarında kullanılabilen geri ödemesiz destek sağlar; KOSGEB koordinasyonunda bankalar/katılım bankaları ile Kredi Garanti Fonu, Katılım Finans Kefalet A.Ş. ve İhracatı Geliştirme A.Ş. gibi kefalet kuruluşları aracılığıyla yürütülmektedir.

İŞKUR'a kayıtlı, işgücü kaybı en az %40 olan engelli bireyler ile eski hükümlülere kendi işini kurmaları için kuruluş işlemleri, işletme gideri ve demirbaş alımı kapsamında engellilerde 735.000 TL'ye, eski hükümlülerde 550.000 TL'ye kadar hibe sağlar.

Kırsal alanda hayvancılık, tarımsal üretim/işleme-pazarlama, arıcılık, kırsal turizm ve yenilenebilir enerji yatırımlarına gerçek ve tüzel kişilere hibe desteği sağlar; sadece TKDK'nın destek verdiği illerde geçerlidir.

Tarımsal işleme, sera, hayvancılık, su ürünleri, akıllı tarım teknolojileri ve tasarruflu sulama yatırımlarına 10 milyar TL bütçeyle %50-70 arası hibe desteği sağlar (tarımsal eğitimli gençler ve OSB'deki yatırımlar %70, kadın/genç girişimci veya kır yerleşimi %60); proje üst limiti 30 milyon TL (aile işletmelerinde 8 milyon TL), alt limit 100.000 TL; bütçenin en az %20'si kadın/genç girişimcilere, %30'u aile işletmelerine ayrılmıştır. 2026 başvuru dönemi kapanmıştır (resmi kaynakta belirtilen son tarih 12 Haziran 2026; bazı haber kaynakları 3 Temmuz'a uzatıldığını bildirse de bu resmi kaynakta doğrulanamadı) — yeni bir dönem duyurusu henüz bulunmamaktadır.

Türkiye'deki 26 bölgesel Kalkınma Ajansı (İSTKA, KUZKA, GEKA, BAKA vb.), bölgesel önceliklere göre KOBİ, girişimci, sosyal girişim, turizm ve altyapı projelerine yönelik periyodik mali destek/hibe çağrıları açar.

Orta-yüksek ve yüksek teknoloji sektörlerinde stratejik/kritik ürünlerin yerli üretimini teşvik etmek için işletmelere yatırım, Ar-Ge ve yatırım teşviklerini tek çağrı altında birleştiren destek sağlar.

Üniversite-sanayi iş birliğiyle KOBİ'lerin yüksek katma değerli ürün/üretim yöntemi geliştirmesini desteklemek için üniversite tez projelerine hibe sağlar; TÜBİTAK tarafından yürütülür (2026 ilk dönem üst bütçe sınırı 3.000.000 TL, burs hariç proje teşvik primi ve genel gider hariç).